پتروشیمی نمین و توسعه پازل


ییدمصطفی جمشیدی

مصطفی جمشیدی: معمای توسعه و پتروشیمی نمین

پول بهتر است یا ثروت؟

ساخت «پتروشیمی نمین» پرسش های زیادی را در افکار عمومی ایجاد کرده و ما را به سوی دیگر «پازل توسعه» کشانده است. ترس و امیدی که با آن بیگانه نیستیم.

ادبیات توسعه در جامعه ما به بیش از یک قرن پیش برمی گردد. انقلاب مشروطه اولین ورود جدی ما به مقوله توسعه بود که منجر به ترسیم افق امیدوارکننده و آغاز تلاشی گسترده برای تحقق آن شد. با این حال، واقعیت ها انتظارات را برآورده نکردند. طرح های توسعه از یک سو و از سوی دیگر هرگز پشتوانه عمومی پیدا نکرد و به هزار و یک دلیل پنهان شکست خورد و انقلاب نقطه پایانی ۵۷ بود.

بعد از انقلاب برنامه های توسعه رویکرد دیگری در دستور کار داشت. نقشه راه اکنون در ایستگاه هفت است. صرف نظر از نقاط قوت و ضعف برنامه های توسعه، درک ما از توسعه همیشه محل بحث است و نقطه عطفی در درک آن می بینیم. اساس توسعه در این جغرافیا نهفته است و می توان پیشینه تاریخی، سنتی و فرهنگی آن را شناسایی کرد. چالش های جهانی مانند مشکلات زیست محیطی و کمبود آب پیچیده تر شده است.

پتروشیمی نمین در این حوزه ظاهر شد و حامیان و حامیان، میلیاردها دلار سرمایه گذاری، ایجاد چند صد شغل و توسعه اقتصادی به دست آورد. اما آیا به همین جا ختم می شود؟

اگر تنها یک هدف از توسعه را تصور کنیم، آن ایجاد فرصت ها و شرایط بهتر برای زندگی انسان است. برای دهه‌ها، انسان مدرن «درک پوزیتیویستی» از فرآیند توسعه را در تاریخ مدفون کرده و ادعای سرمایه‌داری که «پول همه چیز است» را زیر سوال می‌برد. چرا که بار مردم را بر دوش گرفت و خواب حاکمان چهار گوشه جهان را برهم زد.

در این مختصات از دست اندرکاران و مسئولان دست اندرکار ساخت پتروشیمی نمین می خواهیم به تأخیر، فکر، پیش بینی، توجه به مشکلات آب و زیست محیطی شهروندان و پاسخگو بودن اقدام کنند. به قول پدرانمان «الچوب را بغل کن، بیر بیچاک» تا فردا انگشت حسرت را گاز می گیریم.